De verwachting.
Uit het weer, de laag en de meting: wanneer de laag in het walsvenster zit, wanneer hij eruit gaat, en wanneer hij koel genoeg is om open te gaan.
Walsen doe je in een temperatuurvenster. Wij laten zien wanneer de laag erin zit.
Verdichten werkt alleen zolang het asfalt warm genoeg is. Voor warm asfalt loopt dat venster grofweg van 150 °C achter de balk tot 70 à 80 °C: daaronder stijft het bitumen op en brengt een walsgang geen dichtheid meer.89 Te heet walsen geeft schuiven en scheuren. Welke grenzen voor jouw mengsel gelden, staat in het verwerkingsvoorschrift.
Hoe lang de laag in dat venster blijft, hangt af van de laagdikte, de begintemperatuur, de ondergrond, de buitentemperatuur en vooral de wind. Een deklaag van 2,5 cm is op een koele dag binnen tien minuten onder de 80 °C; een laag van 10 cm doet er bijna een uur over.10 Bij wind boven 5 m/s is 40 tot 50 procent minder walstijd beschikbaar.8
De walsmachinist ziet alleen het oppervlak, en dat koelt sneller dan de kern. Bij wind of kou is het oppervlak al te koud terwijl de laag binnenin nog warm genoeg is, of andersom.911 De Sensorbox meet de temperatuur ín de verse laag, op een vaste plek. Het Verboom Platform kent daarbij de buitentemperatuur en de wind op de plek van het werk. Uit de gemeten afkoeling en het weer volgt de verwachting wanneer de laag het venster in gaat en wanneer hij eruit valt. En na afloop staat het in het dossier: hoe warm de laag was bij de eerste walsgang, en wanneer hij onder de grens kwam.
De verwachting stelt zich bij op de meting.
Een model dat alleen vooraf rekent, weet niet wat de laag werkelijk doet. Ons model begint bij het leggen met wat het weet, en past zich elke minuut aan op de meting in de laag.
Natuurkunde, geen vuistregel
Warmte door de laag en de ondergrond, met wind, zon, uitstraling en de luchttemperatuur op de plek van het werk.
Met de spreiding erbij
Het model rekent met 48 varianten van de laag tegelijk en houdt de varianten over die de meting volgen. Zo zie je niet alleen wanneer de laag het venster uit gaat, maar ook het vroegste en het laatste moment.
Terugval als het moet
Is de rekenservice even niet bereikbaar, dan rekent het platform verder met het eenvoudige model. Het werkscherm blijft werken.
Achteraf getoetst
Per werk zie je hoe goed de verwachting was: 5, 10, 15 en 20 minuten voor de laag het venster uit ging, naast het eenvoudige model en een rechte lijn. Zoals de verwachting toen was, niet achteraf passend gemaakt.
Koel genoeg om open te gaan.
Wanneer de weg open mag, beslist de uitvoerder of de opdrachtgever. Het platform laat zien wanneer de laag de grens bereikt die jij instelt, en meldt het in de app, per sms, per mail of op de led tower.
Wat als het volgende vak later begint?
Voor het volgende vak
Nu, over een kwartier of over een half uur; tien graden kouder; meer wind; een dunnere of dikkere laag. Per scenario de walstijd en wanneer de laag koel genoeg is.
Leren per mengsel
Elke gemeten laag stelt het model voor dat mengsel en die ondergrond bij. Het volgende werk begint daarmee in plaats van bij de standaard.
Jouw gegevens blijven van jou
Wat je meet en wat het model van jouw werken leert, blijft binnen je bedrijf. Delen met andere bedrijven, de benchmark en het gedeelde model van standaardmengsels, doe je alleen als je het zelf aanzet. Dan alleen samengevat: nooit wie, waar of wanneer.
State of the art, en in huis gebouwd.
Rekenen aan temperatuur doen we al bijna veertig jaar: zo lang bepaalt Nederland met onze meetsystemen de rijpheid van beton. Voor asfalt bouwden we daarop een eigen rekenmodel. Het combineert wat de laag doet, wat het weer gaat doen en wat het weer werkelijk deed.
Geen weerbericht met een vuistregel, maar natuurkunde, 91 scenario's en een meting. En elke laag die je meet, maakt de verwachting voor dat mengsel scherper.
- Afkoelingwarmte door laag en ondergrond, met wind, zon en uitstraling; geijkt op de gepubliceerde afkoeltabellen10
- Weer91 scenario's van het Europese weercentrum en de Duitse weerdienst13
- Metinghet uurweer van het KNMI, met de wind op 1 m zoals de RAW meet14
- Lerenelke gemeten laag stelt het model bij, per mengsel
Plan een werk met ons.
Een nieuwe deklaag, een proefvak met de recyclingtrein, een nacht met lage-temperatuurasfalt? Zeg welk werk, welke laag en welk mengsel. Wij zetten het werk in het platform, maken het meetplan en zetten de box erbij.
Bronnen
- CROW, Richtlijn Warm Mix Asfalt v1.01, 2024, tabel 2: indicatief verwerkingsvenster conventioneel warm asfalt 150 → 70 °C, per mengsel vastgelegd in het verwerkingsvoorschrift; CROW Kennisbank, Verdichtingsresultaat: boven 5 m/s koelt de laag significant sneller, "globaal 40 tot 50 % minder walstijd".
- Harman en West, Recommended Asphalt Mixture Temperature Specifications for Paving Projects, NCAT Report 26-03, 2026: ondergrens ca. 80–85 °C voor dichte mengsels; infrarood meet het oppervlak en onderschat bij wind of kou de temperatuur in de kern.
- Pavement Interactive, Factors Affecting Compaction (MultiCool): 25 mm bij 149 °C, 16 °C lucht en 16 km/h wind in 9 minuten onder 79 °C; 105 mm in 54 minuten.
- Bijleveld, Miller, De Bondt en Dorée, Too hot to handle, too cold to control, Eurasphalt & Eurobitume 2012: het oppervlak koelt sneller af dan het midden van de laag; het midden kan nog te heet zijn terwijl het oppervlak al te koud is.
- ECMWF, Ensemble forecasts (51 scenario's), en Deutscher Wetterdienst, ICON-EPS (40 scenario's); per uur opgehaald via Open-Meteo.
- KNMI, Uurgegevens van het weer in Nederland (daggegevens.knmi.nl): temperatuur, uurgemiddelde wind op 10 m en neerslag per station. De wind op 1 m volgt uit het logaritmische windprofiel voor open terrein.